Ziekenhuizen in September zonder Radioactief materiaal?

PETTEN - Het is hard nodig in de Nederlandse ziekenhuizen: radioactief materiaal om diagnoses te kunnen stellen en om bijvoorbeeld kankerpatiënten te kunnen behandelen. Deze zgn. radionucleïden worden geproduceerd in de hogefluxreactor van Petten. Maar die stopt de productie voor september wegens een onderhoudsprobleem. Omdat de reactor in België ook al stil ligt, zijn we genoodzaakt voor nieuwe aanvoer ver over de Europese grenzen heen te kijken.

Tijdens een routinematige controle op 21 augustus jl., werd geconstateerd dat er kleine gasbelletjes ontsnapten uit de leidingwand van het koelsysteem van de reactor van Petten. De productie werd stilgelegd om uit te zoeken waar het probleem vandaan kwam en om wat voor gas het ging. Die productiestop vormt een serieus probleem voor de ziekenhuizen, en niet alleen in Nederland. Heel Europa wordt getroffen, want 60% van de medische isotopen uit onze hogefluxreactor is voor Europa bestemd. Normaalgesproken ontvangen ziekenhuizen wekelijks een nieuwe voorraad omdat dit radioactief materiaal nu eenmaal niet lang houdbaar is. De halveringstijd ('houdbaarheid') is in de meeste gevallen maar een paar dagen, dus ze kunnen zeker niet lang vooruit.

Het meest voor de hand liggende alternatief voor ziekenhuizen lijkt in eerste instantie om bij onze zuiderburen aan te kloppen. Maar het IRE (in Fleurus, België) heeft de productie deze week toevallig ook stilgelegd, nadat een verhoogde concentratie van radioactief jodium in de lucht werd gemeten. Verder zijn de mogelijkheden binnen Europa dan eigenlijk al uitgeput.

Dan resteren er op de wereld nog slechts drie kernreactoren die radionucleïden produceren. De National Research Universal Reactor uit Ontario (Canada) die in 2/3 van de wereldbehoefte voorziet is geldt als de belangrijkste. En daarna blijft de Safari-1 reactor vlakbij Cape Town in Zuid-Afrika en de OPAL kernreactor bij Sydney in Australië nog over.

Het lijkt er dus op dat we het radioactieve materiaal zullen moeten laten aanvliegen, maar ook daar zitten helaas een paar haken en ogen aan. Nog in mei van dit jaar constateerde het IAEA (Internationaal Atoomenergie Agentschap) dat het luchttransport van medische isotopen niet zo vlekkeloos verliep. Er ontstonden vaak vertragingen, of vervoer werd simpelweg niet toegestaan. En dat terwijl de houdbaarheid juist zo beperkt is! Om daar wat aan te doen lanceerde de IAEA toen een actieplan, en laten we hopen dat dit inmiddels voor verbetering heeft gezorgd. Verslag door INC-Nieuws journaliste Mahdiya Dijkhof..